VĂN HÓA GIA ĐÌNH CỦA NGƯỜI HÀN QUỐC

Thứ đọng sáu, 18 Tháng 1 2013 20:52

Vai trò của chủ nghĩa gia đình ở Korea: từ truyền thống đến hội nhập


VAI TRÒ CỦA CHỦ NGHĨA GIA ĐÌNH Ở KOREA:TỪ TRUYỀN THỐNG ĐẾN HỘI NHẬP

GS.TSKH. Trần Ngọc Thêm

(ĐH KHXH&NV, Đại học Quốc gia Tp.HCM)

In trong: Vnạp năng lượng hoá phương Đông - truyền thống và hội nhập. – H.: NXB ĐHQG Hà Nội, 2006


*

Chủ nghĩa gia đình có cha biểu tượng nổi bật: (1) Cá nhân ko thể độc lập tách rời khỏi gia đình và quan tiền hệ giữa các thành viên gia đình được sắp xếp theo tôn ty trên dưới rất rõ ràng, chặt chẽ, và nghiêm ngặt; (2) mái ấm có một truyền thống mà toàn bộ các thành viên gia đình qua các thế hệ đều quan tâm gìn giữ; (3) tổ ấm trở thành tế bào hình tổ chức quan trọng nhất, hình ảnh hưởng của nó không chỉ giới hạn vào phạm vi những người ruột thịt mà còn được nhân rộng ra toàn xã hội. Văn hoá Việt Nam chỉ có tính “gia đình chủ nghĩa” đại khái xuê xoa, còn văn uống hoá Korea thì có “chủ nghĩa gia đình” tôn ty ngặt nghèo. Nó tạo phải một máy “chủ nghĩa hội đoàn” dựa trên cha nền tảng chủ yếu là liên hệ huyết thống, liên hệ đồng mùi hương, và liên hệ đồng môn. Cuối cùng, nhà nghĩa gia đình và công ty nghĩa hội đoàn cùng phối hợp tạo cần một chủ nghĩa bè đảng với hai đặc tính cơ bản là tính khép kín và tính không chuẩn xác. Trong tiến trình hội nhập, chủ nghĩa gia đình và các sản vật của nó là keo dính kết nối các cá nhân, tạo bắt buộc một xã hội gắn bó chặt chẽ, có tôn ty trật tự, nó là nguồn gốc của lòng trung thành. Nó cũng có nhược điểm là hình thành thói độc đoán ở người trên và thói nhu nhược ở người dưới, nạn bè phái và tính địa phương thơm chủ nghĩa.

Bạn đang xem: Văn hóa gia đình của người hàn quốc


1. Khái niệm “Chủ nghĩa gia đình”

tổ ấm là đối chọi vị tổ chức biểu tượng phổ biến ở mọi xã hội nhân loại. Tuy nhiên, ở mỗi loại hình vnạp năng lượng hoá, mỗi nền văn hoá, vai trò của gia đình rất khác nhau. Trong xã hội phương thơm Tây hoặc phương Tây hóa, thì vai trò của gia đình thấp mà vai trò của của cá nhân cao; trong xã hội phương Đông thì ngược lại. Ngay trong xã hội phương Đông, cùng với xu hướng hội nhập, vai trò của gia đình vào xã hội cũng giảm dần, nhường chỗ mang đến sự tăng thêm của vai trò cá nhân. Song ở Hàn Quốc ngày ni, dù đã trở thành một nmong công nghiệp tiến tới, mà lại truyền thống gia đình và ảnh hưởng của gia đình vẫn còn rất mạnh mẽ. Sở dĩ nhỏng vậy là vì vào nền văn hoá Korea, gia đình ko chỉ solo giản là một tế bào xã hội, mà hơn thế nữa, nó trở thành một nhân tố đưa ra phối tổ chức xã hội, một thứ “chủ nghĩa” – chủ nghĩa gia đình (familism).Theo Choi Chae Seok, chủ nghĩa gia đình là hình thái xã hội mà: 1) Gia đình là đơn vị cấu thành xã hội; 2) Gia đình được quan tâm rộng bất cứ một tập thể xã hội khác; 3) Từng cá nhân ko thể tách rời, độc lập khỏi gia đình; 4) Quan hệ giữa các thành viên trong gia đình ko tự do và bình đẳng mà dựa vào sự sắp xếp theo theo trật tự trên dưới rõ ràng; 5) Và hình thái xã hội này ko chỉ vĩnh cửu vào gia đình mà còn được nhân rộng ra ngoài xã hội .

Theo chúng tôi, gia đình đúng là một hình thái xã hội, còn chủ nghĩa gia đình thì ko. Chủ nghĩa gia đình là một hình tượng văn uống hoá, một tính cách dân tộc. Trong 5 đặc điểm của chủ nghĩa gia đình mà Choi Chae Seok nêu ra thì đặc điểm thứ nhất quá thông thường phổ biến, ko có quý hiếm khu vực biệt, nó thuộc về có mang ‘gia đình’ chứ không phải ‘chủ nghĩa gia đình’. Bốn biểu trưng còn lại thì có phần lộn xộn và không đầy đủ.

Theo chúng tôi, gia đình có thể xem xét trong hệ toạ độ bố chiều “chủ thể - thời gian - không gian”. Nhỏng thế, có thể định nghĩa chủ nghĩa gia đình là một hiện tượng vnạp năng lượng hoá - xã hội đặc thù với cha hình mẫu nổi trội nlỗi sau:

1) Cá nhân ko thể độc lập tách rời khỏi gia đình và quan liêu hệ giữa các thành viên gia đình được sắp xếp theo tôn ty trên dưới rất rõ ràng, chặt chẽ, và nghiêm ngặt;

2) Gia đình có một truyền thống mà tổng hợp các thành viên gia đình qua các thế hệ đều quyên tâm gìn giữ;

3) hộ gia đình trở thành mô hình tổ chức quan liêu trọng nhất, hình họa hưởng của nó không chỉ giới hạn vào phạm vi những người ruột thịt mà còn được nhân rộng ra toàn xã hội.

Đặc điểm đầu xem xét gia đình từ chủ thể. Đặc điểm thứ hai coi xét gia đình trong thời gian. Đặc điểm thứ cha coi xét gia đình trong không gian.

Văn hoá nông nghiệp nói thông thường đều coi trọng gia đình, tuy vậy mức độ coi trọng thì ở mỗi nền vnạp năng lượng hoá mỗi khác nhau. Văn hoá Trung Hoa và Korea đều có đủ cả bố đặc điểm, song tính tôn ty trong đặc điểm đầu thể hiện ở Trung Hoa không đậm nét bằng ở Korea với hệ thống các nghi lễ, kính ngữ. Văn uống hoá Việt Nam chỉ có sự gắn bó của cá nhân với gia đình vào đặc điểm đầu, còn tính tôn ty và nhì đặc điểm sau thì có ở dạng rất mờ nhạt. Quan hệ vào gia đình VN tất nhiên là có tính tôn ty, nhưng lại là một thứ tôn ty dân chủ chứ không chặt chẽ và nghiêm ngặt. Không phải gia đình toàn quốc nào cũng giữ gìn được lịch sử dân tộc gia đình, ghi chép gia phả. tổ ấm đất nước hình chữ S có ảnh hưởng ra xã hội, nhưng lại nó ko phải là tế bào hình tổ chức quan tiền trọng nhất. Vnạp năng lượng hoá Việt Nam coi trọng làng rộng gia đình, vày vậy mà vào truyền thống lâu đời đất nước hình chữ S chỉ có khái niệm “làng nước”. Ở China và Korea, gia đình và đất nmong mới là nhì hình thái xã hội cơ bản, tạo thành quốc gia (‘Quốc Gia’ = ‘nhà’ + ‘nước’). Khái niệm ‘nhà nước’ (quốc gia) ở toàn nước được vay mượn mượn từ văn hoá Trung Hoa .

Ở Việt Nam ko có “chủ nghĩa gia đình” mà chỉ có lối sống và làm việc kiểu “gia đình chủ nghĩa”. Không bắt buộc lầm lẫn nhì khái niệm này. “tổ ấm chủ nghĩa” là khái niệm dùng làm chỉ lối làm việc theo kiểu tình cảm, coi nhau là “anh Hai”, “anh Ba”, “chú Tư”, thiếu tôn ty trên dưới rạch ròi, dẫn mang lại bệnh xuê xoa đại khái.

Sở dĩ có sự khác biệt thân một bên là văn uống hoá Việt Nam cùng với công năng “gia đình chủ nghĩa” đại khái xuê xoa, còn bên đó là văn hoá Korea cùng với công năng “chủ nghĩa gia đình” tôn ty chặt chẽ là vì nghề nông nghiệp lúa ncầu thì yêu cầu tính cộng đồng cao ở một phạm vi rộng mới đủ sức chống hạn, chống lụt và làm mang lại kịp thời vụ, mà chất nông nghiệp lúa nmong thì ở Việt Nam đậm nét hơn ở Bắc Nước Trung Hoa và Korea. Trong khi đó thì địa hình núi đá ở Korea buộc phải sống phân tán, không cho phép ở tập trung được theo ý mình, không tạo đề xuất những cánh đồng lớn đòi hỏi tính cộng đồng cao, khiến đến vai trò của gia đình buộc phải lớn hơn làng xã.

2. Truyền thống gia đình ở Korea

Giống như ở Việt Nam, ở Korea khoảng đó, gia đình tiêu biểu là gia đình đông bé và có nhiều thế hệ sống bình thường. Một gia đình nhỏng vậy sẽ đủ lớn mạnh và an toàn, đủ sức hỗ trợ lẫn nhau và đối phó với môi trường tự nhiên và xã hội. Với phương pháp truyền thống lâu đời coi trọng mái ấm gia đình, gia đình phệ là vị trí đầu tiên người Hàn trở lại mọi khi gặp khó khăn.

Người Hàn luôn duy trì một sự tôn trang cùng với gia phả cùng lịch sử mái ấm gia đình, luôn luôn update gia phả này. Có những tộc phả ghi chép được mang đến hàng trăm đời. Họ cũng ghi chép lại rất cẩn trọng rất nhiều biết tin khác ví như là chức tước đoạt, lượng chất, các thành tích của thân nhân khi còn sinh sống cùng vị trí ngôi tuyển mộ sau khoản thời gian chết, v.v.

Đạo Hiếu theo Nho giáo được coi là nền tảng cơ bản vào quan tiền hệ giữa con người với bé người vào mái ấm gia đình cùng xã hội Korea truyền thống lâu đời. Ngày xưa, con cái dù có lớn tuổi rồi cũng vẫn luôn luôn phải xưng một cách khiêm nhường là ‘tiểu tử” (soja /소자 = 小子). Cha mẹ dù có qua đời vày tuổi cao sức yếu cũng coi là do lỗi của con cháu ko siêng sóc phụ vương mẹ chu đáo cần con cháu cũng tự coi mình là “tội nhân” (joe-in /죄인 = 罪人). Con bất hiếu sẽ bị xã hội lên án.

Người Hàn thường rất tự hào về truyền thống lâu đời gia đình của mình, nhất là khi đó là một gia đình thịnh vượng. Ở Korea, một gia đình được coi là thịnh vượng khi có học thức cao, hay nghiệp những trường đại học công danh, thân phụ mẹ bằng hữu hoà thuận, yêu dấu nhau, nhà hay xe tuyệt, cuộc sống dư giả và có thể giúp đỡ người khác… Trong quan liêu hệ xã hội, Khi nói đến một nhỏ người, người Hàn thường không coi xét đánh giá bản thân người ấy một cách trực tiếp, mà thường đánh giá người ấy thông qua gia đình của họ theo cách gọi: “đàn ông nhà họ Li” (Yi ssine jip adeul /이씨네 집 아들), “bé gái nhà họ Pak” (Pak ssine jip ttal / 박씨네 집딸), “bé dâu nhà chúng ta Kim” (Klặng ssine jip myeo-neu-ri / 김씨네 집 며느리), v.v.

Tầm quan liêu trọng của gia đình đối với người Hàn còn thể hiện ở sự gắn kết, bảo bọc và quyết tử lẫn nhau giữa các thành viên trong gia đình. Nếu người Nhật có thể chết vì đất ncầu thì người Hàn có thể chết mang lại gia đình. Người Hàn có xu hướng hy sinh cả bản thân vì cuộc sống hòa bình của gia đình . Nếu một thành viên trong gia đình xuất thế thì cũng có nghĩa là cả gia đình cùng xuất thế; nếu một thành viên trong gia đình bị thất bại thì cả gia đình cùng sụp đổ .

Phần lớn thân phụ mẹ người Hàn sống vì nhỏ cái. Để có tiền cho con cái học hành, họ sẵn sàng chấp nhận một công việc vất vả hơn, bán nhà rộng và dọn đến một nhà nhỏ hơn. Vì việc học của con cái họ có thể di dân lịch sự nước khác. Để cầu mang lại bé thi đỗ, người không tuân theo đạo Phật có thể đi lễ chùa, người không theo đạo Chúa có thể đi lễ nhà cúng. Đối với người Hàn, ko có việc gì khiến họ có “hận” lớn rộng là việc không ngại được mang đến bé cái đi học trung học, đại học .

Chủ nghĩa gia đình thể hiện rất rõ vào các hoạt động chính trị, khiếp tế ở Korea. Yi Seung-Man (이승만, Lý Thừa Vãn) mặc dù học ở Mỹ về, tuy thế Lúc lên làm Tổng thống thì vẫn cai trị nlỗi một người cha độc đoán trong gia đình, coi các bộ trưởng nlỗi những người bé. Ở phía bắc, tính chất “gia đình trị” càng thể hiện rõ nét với sự lãnh đạo cua hai phụ thân nhỏ chủ tịch Klặng Il-Sung (Kyên Nhật Thành) và Kyên ổn Jong-Il (Kim Chính Nhật). Trong ghê tế, các tập đoàn lớn ở Hàn Quốc đều có tính gia đình trị, các chức vụ chủ chốt vào chủ thể đều nằm vào tay những người thân trong gia đình.

3. Tính tôn ty – sản phẩm của nhà nghĩa gia đình

Quan hệ chủ yếu vào gia đình là quan hệ tôn ty bên trên dưới theo thứ bậc và tuổi tác. Trong một gia đình Korea truyền thống, người phụ vương là chủ gia đình, có uy tín và được tổng thể kính trọng. Tôn ty trong nhà được duy trì nhờ việc phục tùng người trên một cách tuyệt đối: con cái vâng lời phụ vương mẹ, vợ phục tùng chồng, em phục tùng anh…

Bởi vậy, một lúc gia đình là solo vị được coi trọng nhất vào xã hội thì tính tôn ty gia đình mở rộng ra thành tính tôn ty xã hội. Trong đối nhân xử thế ngoài xã hội, người Hàn luôn luôn phân biệt, đánh giá đối tượng giao tiếp theo mức độ trên-dưới, cao-thấp, sang-hèn dựa vào thành phần gia đình, tuổi tác, học vấn, nghề nghiệp, tài sản, giới tính, v.v. Tục ngữ Korea có câu: “Ngay cả lúc uống nước rét cũng phải bao gồm bên trên gồm dưới” (Chanmulbởi vì wi arae itda, 찬 물도 위 아래 있다).

Tính tôn ty bắt nguồn từ chủ nghĩa gia đình dựa trên với sự tuân thủ nghiêm nhặt ý thức hệ Nho giáo là nguyên ổn nhân của sự tôn trọng phép tắc lễ nghĩa thái quá vào xã hội Korea. Ý thức phân biệt địa vị xã hội của người Hàn được định hình ngay lập tức từ thuở nhỏ thông qua sinch hoạt gia đình. Ở tuổi đến trường, ý thức tôn ty được tiến nhanh trong giáo dục học đường và củng cố qua ứng xử vào quan lại hệ thầy trò. Trong môi trường làm việc, việc tôn trọng phép tắc lễ nghĩa đối với người trên luôn được nhấn mạnh. Trong một công sở, một đơn vị mà nhân sự càng nhiều, tổ chức càng chặt chẽ với chức vụ cao thấp rõ ràng thì lễ nghi phép tắc, tôn ty trật tự... càng nghiêm ngặt. Thái độ sống “biết bên trên biết dưới” trở thành một yếu tố quan trọng để thăng tiến.

Người Hàn quan niệm rằng ý thức tôn ty phải được biểu hiện thành những hành động, những cử chỉ cụ thể có tính hình thức bên ngoài. Vì vậy mà những lễ nghi tuyệt phép tắc ứng xử đóng một vai trò rất quan lại trọng trong việc duy trì địa vị và tôn ty trật tự. Tuỳ theo địa vị xã hội cao thấp mà người Hàn có nhị xu hướng tính cách khác nhau là tính quyền uy ở người có địa vị cao hơn nữa và tính phục tùng ở người có địa vị thấp. Trong quan lại hệ tôn ty, người trên thường nhu cầu người dưới phải phục tùng, còn người dưới thì xem việc hy sinh đến người trên là nghĩa vụ tất nhiên. Tính cách này có nơi bắt đầu ở sự phục tùng thân phụ mẹ, là mặt hàng của các bước xã hội hoá chủ nghĩa gia đình.

Mỗi người Hàn đều luôn luôn cố gắng hành động, cư xử làm thế nào để cho phù hợp với địa vị của mình. Chẳng hạn, vào các buổi họp, họ luôn xác định mang lại mình một chỗ ngồi thích hợp nhất chứ ko phải tiện đâu ngồi đấy. Người Hàn đều phát âm rằng người lớn (địa vị cao) thì có quyền đến muộn và ngồi ở vị trí trung trung tâm, còn người nhỏ (địa vị thấp) phải có trách nhiệm tới sớm và ngồi ở phía ngoài để còn chạy đi lo các việc vặt. Ý thức tôn ty cũng được thể hiện Khi có những đối lập cần hòa giải. Việc hòa giải này không phải là kết hợp nguyên ổn tắc bình đẳng, mà thường luôn có lợi mang lại người bên trên.

do đó, tính tôn thệt như một sản phẩm của công ty nghĩa mái ấm gia đình vẫn tập luyện cho những người Hàn thói phục tòng với tuân theo quyền lực. Để bảo đảm an toàn sự định hình cho bằng hữu, quyền lực này nên tập trung vào một người có địa vị cao. Tục ngữ Hàn có câu: “đa phần fan ngồi ở phần cao thì nồi vỡ” (상좌가 많으면 가마솥을 깨드린다), tuy về nội dung tương đương cùng với câu phương ngôn tiếng Việt “Lắm thầy thối ma, lắm thân phụ con cạnh tranh mang chồng”, tuy vậy phản ánh tính tôn ty và nhu yếu triệu tập quyền lực ở người Hàn cao hơn.

Tính tôn ty cũng là nguim nhân của hệ thống kính ngữ rất tiến lên. Trong tiếng Hàn, có những từ mà chỉ có người bên trên mới được dùng để đọc người dưới và, ngược lại, có những từ chỉ dành cho người dưới sử dụng để hiểu người bên trên. Đã tôn trọng người trên thì còn phải tôn trọng mọi thứ mà người bên trên sở hữu, vì vậy vào ngôn ngữ có những phụ tố riêng thể hiện sự kính trọng đối với những vật dụng của người bên trên.

4. Chủ nghĩa hội đoàn

Chủ nghĩa gia đình và tính tôn ty còn dẫn đến thói quen thuộc phân biệt thân-sơ, gần-xa vào mọi quan lại hệ xã hội, tạo ra những mạng lưới liên hệ dưới dạng các nhóm hội đoàn. Người Hàn khôn xiết thích lập và tđắm đuối gia vào các hội đoàn nlỗi hội quý khách học ở trường, hội tôn giáo, hội những người cùng sở thích, hội các bà mẹ có bé cùng học một lớp, v.v. Một người có thể là thành viên của nhiều hội đoàn. Các hội đoàn này thường tổ chức các cuộc họp mặt, nhỏ thì dăm bảy người, vài chục người, lớn thì có thể tới vài trăm người, thậm chí vài ngàn người... lúc tụ họp, họ nộp hội phí, cùng nhau ăn uống uống, kể lẫn nhau nghe những chuyện đã qua. Thỉnh thoảng, họ cùng nhau đi tiếp chầu thứ nhị, thứ tía ở quán rượu, quán karaoke, v.v. Các cuộc tụ họp nlỗi thế giúp họ làm tăng lên sự thân thiết, trao đổi biết tin, share buồn vui, và cùng giúp đỡ nhau lúc có thành viên gặp khó khăn . Trong văn hoá Korea, có thể nói đến sự mãi sau của một sản phẩm “chủ nghĩa hội đoàn”.

Hiện ni, quan liêu hệ hội đoàn của người Hàn chủ yếu phối hợp tía nền tảng là liên hệ huyết thống, liên hệ đồng hương, và liên hệ đồng môn.

Liên hệ huyết thống gắn kết các thành viên trong cùng một họ, một gia tộc lớn. Nó tuyệt đỉnh phổ biến trong tầng lớp có thu nhập cao, có học thức, có quyền thế, v.v. Liên hệ này không chỉ có chức năng giữ gìn tiến nhanh dòng tộc mà còn là một công cụ giúp đỡ lẫn nhau, song bên cùng có lợi, như là nhỏng ở người Việt “Một người làm quan lại cả họ được nhờ”.

Liên hệ đồng mùi hương cũng rất quan liêu trọng đối với người Hàn. Ngày xưa người Hàn chỉ sống khép kín vào cộng đồng riêng biệt của mình. Ngày nay, nhờ có phương thơm tiện giao thông vận tải liên lạc giữa các vùng thuận lợi đề xuất giao động cách giữa các vùng cũng mờ dần, tuy nhiên quê hương vẫn luôn luôn là nơi rất linh với họ. Khái niệm “quê hương” theo quan lại niệm của người Hàn, nhỏ cho nên “lý” (ri, 리 = 里, làng), mà lớn chính vậy “đạo” (bởi, 도 = 道, tỉnh). Ngày ni, cùng với các bước đô thị hoá, nhiều người Hàn người từ các tỉnh lên thành phố để học hành, kiếm việc làm…, và liên hệ đồng hương giúp họ xác định được cái gốc của mình, duy trì sự quyên tâm đến tình hình quê nhà, trực tiếp hoặc gián tiếp giúp đỡ nhau vào công việc và cuộc sống.

Với truyền thống coi trọng học thức, giáo dục là một trong những nhỏ đường quan trọng nhất để tiến thân, và vì chưng vậy mà những mạng lưới hội đoàn xây dựng bên trên mối liên hệ đồng môn giữa những người cùng trường học cũng rất quan liêu trọng và phổ biến, nhất là đối với những trường lớn và nổi tiếng. Ở Hàn Quốc, những tổ chức hình thành bên trên cơ sở quan liêu hệ đồng môn rất nhiều. Chẳng hạn, nền tảng của công ty Daewoo là những người “xuất thân Y” (giỏi nghiệp Trường đại học Yonsei), các công chức dân sự thì thường là “xuất thân S” (giỏi nghiệp Trường đại học Quốc gia Seoul)…

5. Chủ nghĩa tập thể

hộ gia đình và hội đoàn là một trong những dạng của cộng đồng. Khi nghiên cứu về các nền văn uống hoá phương Đông, các nhà nghiên cứu phương Tây thường nhìn tức thì thấy nhà nghĩa cộng đồng (collectivism) nhỏng một trong số những tính giải pháp quan trọng đặc biệt tốt nhất, đối lập rõ rệt với “công ty nghĩa cá nhân” (individualism) như một nét đặc thù của văn uống hoá phương Tây.

H.C. Triandis (1983) nêu ra bốn điểm lưu ý của những người theo nhà nghĩa tập thể:

(a) Coi trọng hầu hết cách nhìn, yêu cầu cùng phương châm của rất nhiều bạn trong team rộng là của chủ yếu mình;

(b) Coi trọng phần nhiều bề ngoài cùng trách nhiệm do các member vào đội định ra hơn là dựa vào ý kiến của một cá nhân;

(c) Đặt ý thức vào những người dân trong team chứ không vào riêng rẽ một cá thể nào;

(d) Sẵn sàng hợp tác cùng với hầu như thành viên vào team .

Chúng tôi cho rằng bố đặc điểm đầu hầu hết có thể gộp làm một, Khi đó tính tổng quan của nó sẽ cao hơn. Và nlỗi vậy tín đồ theo công ty nghĩa anh em có nhị đặc điểm:

(a) Coi trọng tập thể nhóm rộng bản thân bản thân hoặc bất kỳ một cá nhân nào;

(b) Sẵn sàng hợp tác và ký kết với các member trong team.

Lúc nghiên cứu và phân tích về công dụng xã hội của fan Korea, những nhà nghiên cứu Hàn Quốc với phương thơm Tây cũng có khuynh hướng cho rằng chủ nghĩa tập thể là một trong trong những tính phương pháp đặc trưng tốt nhất của văn hóa truyền thống Korea. S.T. Klặng (1987), tín đồ từng nghiên cứu về đề tài này từ thời điểm năm 1960, còn nhận định rằng chủ nghĩa anh em là Đặc điểm trước tiên trong những đặc tính xóm hội của fan Korea . Những khẳng định loại này rõ ràng là với tính cực đoan, có lẽ là vị người sáng tác của chúng không biết đến những nền vnạp năng lượng hoá pmùi hương Đông khác, nơi mà nhỏ người cũng luôn luôn tồn tại vào tập thể, cộng đồng.

Xem thêm: Nét Đặc Sắc Trong Văn Hóa Ăn Uống Của Người Philippines ? Văn Hóa Ẩm Thực Philippines

Trên cơ sở điều tra thực tế, người ta thấy nhà nghĩa bạn hữu Korea có những Đặc điểm sau đây:

Chủ nghĩa bè phái Korea tất cả quan hệ giới tính tỷ lệ thuận với tuổi tác. Người Hàn càng to tuổi thì xu hướng chủ nghĩa bè cánh của mình càng mạnh; chúng ta đặc trưng quyên tâm đến nhiệm vụ cùng trách nhiệm, dấn thức về địa vị, sự phục tòng cũng tương tự sự chịu ràng buộc, đặc biệt quan trọng coi trọng danh dự bạn dạng thân và rất nhiều mối quan hệ gia đình.

Chủ nghĩa bè lũ Korea bao gồm quan hệ phần trăm nghịch cùng với chuyên môn học tập vấn. Trong Khi giáo dục trung học có tác dụng góp học sinh duy trì chủ nghĩa bằng hữu truyền thống, thì giáo dục ĐH và sau đại học lại khuyến khích người học tập đẩy mạnh công ty nghĩa cá nhân. Nói khác đi, trình độ chuyên môn học vấn càng tốt thì xu hướng công ty nghĩa anh em càng sút.

Chủ nghĩa bạn hữu Korea bao gồm quan hệ giới tính Tỷ Lệ thuận với mức độ thỏa mãn trong gia đình, hôn nhân cùng cuộc sống đời thường. Như vậy tác động tới phái mạnh nhiều hơn nữ giới. Việc thành hôn theo tình thân tốt vì chưng mối lái cũng như Việc sinh sống cùng bố mẹ hay ở riêng thường là vì hoàn cảnh ví dụ chđọng không hẳn bởi vì xu hướng công ty nghĩa bạn hữu của từng cá thể điều khoản .

Mặc dù bạn cả nước cũng có tính cộng đồng rất cao, tuy nhiên nhà nghĩa đồng đội của người Hàn trọn vẹn khác cùng với tính cộng đồng của bạn Việt. Tính cộng đồng của bạn Việt là sản phẩm của vnạp năng lượng hoá buôn bản xóm với trực thuộc tính vượt trội là tính dân công ty “phxay vua thất bại lệ làng”, “thủ Lúc to ra nhiều thêm thủ trưởng” . Trong khi đó thì chủ nghĩa lũ của người Hàn là thành phầm của nhà nghĩa gia đình và công ty nghĩa hội đoàn, tạo cho một cỗ tía gắn thêm bó nghiêm ngặt. Cả ba thành tố của tam giác này còn hầu hết bị đưa ra păn năn do ở trong tính “tính tôn ty” vì chưng công ty nghĩa gia đình hình thành, số đông quan hệ này được chúng tôi trình diễn bằng sơ đồ dùng sau (x. hình 1).

Trong các mối quan hệ trên thì chủ nghĩa gia đình là cội, chủ nghĩa tập thể là ngọn. Một lúc công ty nghĩa anh em ở Korea ko sống thọ một biện pháp khác biệt nhưng tất cả nguồn gốc tự chủ nghĩa gia đình thì quan điểm của các tác giả Hàn Quốc với phương Tây coi chủ nghĩa cộng đồng là một trong những Một trong những tính giải pháp đặc trưng nhất của văn hóa truyền thống Korea nêu trên vẫn không hề vừa đủ sức ttiết phục. Nét điển hình vào tính phương pháp văn hóa Korea chính là công ty nghĩa mái ấm gia đình, còn nhà nghĩa bạn hữu chỉ với một hệ quả của nó.

Trên cơ sở một điều tra xã hội học, việc ưu tiên sử dụng người vào truyền thống lâu đời văn hóa truyền thống Korea được đánh giá theo thang điểm 100 như sau: Độ tin cậy giỏi đối (điểm 100) hay rơi vào tình thế phụ huynh, vk ck, con cháu, anh người mẹ. Mức điểm 99 là những người dân con cháu trai cháu gái. Anh em họ thì được 97 điểm; những người chúng ta mặt hàng xa khác được 96 điểm. Quý khách hàng trung học tập được 97 điểm, vào khi chúng ta ĐH thì chỉ gồm 85 điểm. Những thành viên cùng tôn giáo, thuộc nhà thời thánh đạt độ tin cậy là 95, trong những khi những người phệ tuổi làm việc thuộc quê thì được xếp ở tầm mức 70. Những bạn Hàn không quen có độ tin cậy là 5, còn người nước ngoài chẳng tất cả dục tình gì cả thì độ tin yêu chỉ có một .

Chủ nghĩa lũ nlỗi một thành phầm của công ty nghĩa gia đình không chỉ vào vai trò quan trọng vào cuộc sống xã hội của nửa phía phái mạnh bán đảo, cơ mà ở nửa phía bắc, nó cũng đặc trưng không thua kém. Nó đó là căn nguyên của “tứ tưởng nhà thể” bởi Kyên Il Sung (Kyên ổn Nhật Thành) chế tạo.

Chủ nghĩa anh em có nhị đặc tính cơ bản là tính khép kín và tính ko chính thức.

Tính khép kín: Trong bất cứ tập thể nào thì các thành viên cũng gắn bó mật thiết trong quan hệ giao tiếp phía bên trong và khép kín vào quan tiền hệ với những người nằm ngoài tập thể. Hội đoàn lại càng nlỗi thế. Do gắn bó mật thiết, các thành viên của một hội đoàn sẽ hình thành sự đồng nhất. Bởi vậy, người Hàn thường đánh giá con người trải qua tập thể của người đó: biết một người nằm vào tập thể nào thì mọi người sẽ lập tức gán ghép ngay những thiên kiến về tập thể ấy đến người đó. Nói cách khác, người Hàn ít quyên tâm đến cá tính của từng cá nhân mà chủ yếu quyên tâm đến tính đặc thù chung của cả tập thể.

Tính phi chính thức: Hội đoàn là sự mở rộng của gia đình, nhưng mà khác với gia đình, phòng ban, công ty với tính chính thức, hội đoàn có tính tự nguyện và phi chính thức. Hội đoàn không coi trọng công việc tốt địa vị xã hội, vì thế Khi tmê say gia sinch hoạt hội đoàn, người Hàn được lâm thời thoát ra khỏi sự gò bó thường ngày và cảm thấy được gần gũi, thoải mái và bình đẳng hơn. Bởi vậy, tổ chức hội đoàn chính là một sự bổ sung hoàn hảo mang đến tổ chức gia đình, chủ thể.

6. Những ưu điểm và hạn chế của chủ nghĩa gia đình Korea trong tiến trình hội nhập

Ưu điểm của chủ nghĩa gia đình, chủ nghĩa hội đoàn cùng chủ nghĩa bạn hữu vẻ bên ngoài Korea là ở vị trí nó là băng keo kết nối những cá thể vào cùng một nhóm, tạo yêu cầu một xã hội gắn bó chặt chẽ, có tính bè phái cao, địa chỉ người Hàn hòa hợp cùng nhau rộng. khi một người Hàn giành được giải vô địch vào một cuộc thi đấu quốc tế, mọi người dân đều tự tin nói về sự kiện đó suốt ngày. Trong kỳ thi đấu bóng đá thế giới World Cup 2002, khi Hàn Quốc vào đến vòng tứ kết thì nhân dân toàn quốc đã ủng hộ với một sắc áo đỏ ngập trời, họ vui sướng mở lễ hội nạp năng lượng mừng khắp nmong.

Chủ nghĩa gia đình, chủ nghĩa hội đoàn với tính tôn ty chi tiết ưu điểm là tạo yêu cầu một xã hội có trật tự. Nó cũng là nguồn gốc của lòng trung thành nlỗi một nét tính cách đặc thù của những nền văn uống hoá nlỗi Korea, Japan. James S. Gale vào cuốn “Những bức phác họa về xứ Hàn” (1892) rất kinh ngạc về lòng trung thành với sự tôn kính tuyệt đối với chủ nhân của người Hàn . Nhờ chủ nghĩa gia đình với tính tôn ty mà những tập đoàn bốn bản Hàn Quốc (chaebol) có được sự tổ chức chặt chẽ.

Trong cuộc sống lấy quan liêu hệ làng xã làm trọng nlỗi ở Việt Nam thì mọi người chỉ có thể nhờ vả nhau chứ không chỉ thị được nhau nhỏng trong gia đình; đây là lý do tại sao ở Việt Nam tính dân chủ tình cảm mạnh hơn tính tôn ty. Bởi vậy mà hoạt động quản lý xã hội ở Việt Nam luôn khốn khổ với căn uống bệnh “bên trên bảo dưới không nghe” khá phổ biến trong quá khứ và hiện tại mà lịch sử Korea nhờ có chủ nghĩa gia đình với tính tôn ty đã không bao giờ được cho là.

Nhưng còn mặt khác, chủ nghĩa gia đình, chủ nghĩa hội đoàn với tính tôn ty cũng là nguồn gốc của một loạt nhược điểm. Về phía người trên, tính quyền uy hiện ra thói độc đoán dokdan /독단 (獨斷). Còn từ phía người dưới thì tính phục tùng dẫn đến thói nhu nhược. Sự nhu nhược này đã từng được nhiều nhà nghiên cứu nhắc đến dưới nhiều thương hiệu gọi khác nhau như những nhược điểm lớn vào tính cách Hàn. Chẳng hạn, nhà trung ương lý học người Nhật Takahashi (1921) nói đến các tính “phụ thuộc”, “nhu nhược”, “dễ bảo”, “nhẹ dạ” nlỗi bốn trong mười tính cách của người Hàn; còn Ko Yeong Bok <2001: 12> thì nói đến “tính phụ thuộc”, “tính tự ti”, “thói nô lệ” nlỗi ba vào 22 tính cách tiêu cực mà người Hàn cần phải sửa chữa.

Ngoài ra, chủ nghĩa gia đình và chủ nghĩa hội đoàn vượt khỏe mạnh còn khiến cho cho tất cả những người Hàn chỉ gắn thêm bó cấu kết cùng với đông đảo ai trực thuộc vào dòng kân hận “uri” (bọn chúng tôi) của mình và kéo theo sự biệt lập đối xử so với phần đông member kế bên kăn năn. Vấn đề này lý giải tại sao ở Korea có sự khác nhau, đố kị giữa vùng này cùng với vùng không giống, địa pmùi hương này với địa phương thơm khác…, làm nảy ra đời thói ‘phe cánh’, bè phái và tính địa phương chủ nghĩa, căn bệnh lẫn lộn công tứ mà Takahashi (1921, theo ), Yun Tae Ryên <1964: 29> và Bộ Tổng đốc Joseon (1927, theo ) từng nói đến. Cộng thêm vào đó, nạn bè phái và địa pmùi hương chủ nghĩa còn bị bỏ ra phối bởi địa hình núi non phức tạp cộng với lối sống nông nghiệp định cư.

Trong lịch sử Korea, chủ nghĩa bè phái từng là ngulặng nhân của tình trạng phân chia rẽ nghiêm trọng gần nhỏng suốt thời kỳ Joseon. Nạn bè phái như vật phẩm của chủ nghĩa gia đình vẫn tiếp tục khiến khó khnạp năng lượng ko nhỏ mang lại xã hội Hàn đến tận bây giờ. Xã hội Korea trong giới quan liêu chức, giới chính trị, giới gớm tế, giới trí thức, giới tôn giáo, giới văn uống hóa, v.v. tất cả ở đâu cũng trường thọ óc bè phái, nó nặng nề rộng so với ở Việt Nam rất nhiều. Lãnh đạo chủ thể này phần lớn là những người trong cùng một gia đình, lãnh đạo tập đoàn kia phần lớn là những người tuyệt nghiệp cùng một trường, lãnh đạo tổ chức nọ phần lớn là những người quê ở cùng một tỉnh...

Hiện giờ ngơi nghỉ Korea khối hệ thống mái ấm gia đình lớn truyền thống lịch sử đang được sửa chữa bằng hệ thống gia đình hạt nhân triệu tập vào người chồng với bà xã. hộ gia đình và xã hội truyền thống lâu đời mang fan già làm trung vai trung phong hiện giờ đang biến hóa dần thành mái ấm gia đình cùng buôn bản hội lấy bạn trẻ làm trung tâm. Sự biến đổi này biểu hiện rõ trong những chũm hệ sẽ tiếp nhận tác động của nền giáo dục loại phương thơm Tây đề cao chủ nghĩa cá nhân, khiến cho xu hướng công ty nghĩa lũ càng ngày giảm. Tuy nhiên, theo một phân tích của H.J. Lee, Mặc dù tỉ lệ Phần Trăm hôn nhân gia đình tất cả tình yêu trước ngơi nghỉ Hàn Quốc bao gồm Xu thế tăng nkhô hanh – tỉ trọng này vào thời điểm năm 1958 là 32,5% thì đến năm 1980 tăng lên 77,7% – tuy nhiên vào số này, hầu hết giới trẻ quyết định thành thân không tham khảo ý kiến gia đình chỉ chiếm khoảng có 3,4% . Vấn đề này cho thấy sống Nước Hàn chủ nghĩa bằng hữu vẫn đang rất được bảo trì, nó với công ty nghĩa cá nhân vẫn đang song tuy nhiên mãi mãi cùng cải tiến và phát triển.

TÀI LIỆU TRÍCH DẪN

1. Choi Choe-sok 1976: 최채석. 한국인의 사회적 성격. 현음사. (Tính cách xã hội của người Hàn).

2. De Mente, Boyé 1998: NTC’s dictionnary of Korea’s Business & cultural code words / Boyé Lafayette De Mente. – NTC Publishing Group, 462 p.

3. Han Seong-Yeul và Ahn Chang-Yil 1994: Collectivism và Individualism in Korea. // In: Yoon Gene & Choi Sang-Chin (Ed.). Psychology of the Korean People - Collectivism and Individualism. – Seoul: Dong-A Publishing & Printing Co., Ltd. , p. 301-316.

4. Kim Jae-un 1992: The Koreans: Their Mind and Behavior (translated by Klặng Kyong-dong). – Seoul, Kyobo Book Centre.

5. Ko Yeong Bok 2001: 고영복. 한국인의 성격 - 그 변혁을 위한 과제. 사회문화소. (Tính cách người Hàn: bàn về sự cải cách).

6. Ko Yong-bok 2001: 고영복. 한국인의 성격 - 그 변혁을 위한 과제. 사회문화소. (Tính cách người Hàn: bàn về sự cải cách).

7. Park Yong-sun 2002: 박영순. 한국문화론. 한국문화사. (Luận văn hoá Hàn Quốc).

8. Trần Ngọc Thêm 1996/2004: Tìm về bản sắc văn uống hoá Việt Nam (xuất bạn dạng lần 1 năm 1996, dẫn theo bạn dạng xuất bản lần 4 năm 2004). – NXB Tổng đúng theo Tp. Hồ Chí Minc.

9. Yun Tae-rim 1964: 윤태림. 한국인의 성격. (Tính cách người Hàn).

THE ROLE OF FAMILISM IN KOREA: FROM TRADITION TO INTEGRATION

(Summary)

Familism is a distinct socio-cultural phenomenon with three outstanding features: (1) Individual cannot separate from the family và the relation between family members is arranged in strict và clear hierarchy. (2) The family has a tradition that every family generation carefully reserves. (3) Family becomes the most important organizational pattern whose effects are not only restricted in blood relation but also spread out to lớn social relation.

In Vietindembassyhavana.orgse culture, village is more important than family. Thus, in Vietindembassyhavana.orgse tradition, there is only “lang nuoc” (“lang”= village + “nuoc” = country) concept. “Nha nuoc” (“nha” = family + “nuoc”= country) concept is a borrowed one. While Vietindembassyhavana.orgse familism is perfunctory, Korean familism is strict.

In Korea, family hierarchy extends to social hierarchy. Combining with Confucian ideology, it forms an immoderate regard for civility, trains Korean’s obedience và observance to authority & prestige, creates a system of criteria discriminatory respectful from familiar manners of speaking. It also establishes a kind of corporatism which forges bonds khổng lồ liên kết together: (1) relatives, (2) fellow-countrymen, (3) classmates… Finally, familism along with corporatism creates a kind of collectivism with two basic properties - closeness and informality.

In process of integrating, familism and its consequences are a colloid which binds individuals together lớn form an orderly, close-knit society. Familism is also the source of loyalty. However, the seamy side is that familism develops senior’s arbitrariness & junior’s fe